Wpisy z 03.2008

Simeon Djankov z Banku Światowego, napisał na blogu Doing Business, że kapituła The Friedman Prize przyznawanej przez libertariański (sort of) Cato Institute, rozważa cztery kandydatury: Vaclava Klausa, Leszka Balcerowicza, Rogera Douglasa i Ruth Richardson (ostatnia dwójka wiąże się z reformami w Nowej Zelandii).

O ile na temat Nowej Zelandii i tamtejszych reform trudno mi się wypowiadać (szczególnie, że wśród specjalistów opinie są spolaryzowane), to łatwo zauważyć, że kwestia polskich reform przez Amerykanów jest traktowana bardzo powierzchownie. Djankov stawia na Balcerowicza, ja osobiście chętniej widziałbym laureatem Klausa (aczkolwiek nie zdziwię się jeśli wygra były prezes NBP).

Wczoraj miało miejsce publiczne przesłuchanie w sprawie District of Columbia v. Heller, znanej szerzej jako DC Gun Ban Case. Wszystko wskazuje na to, że na dziewięciu sędziów, czterech opowie się wyraźnie za Hellerem (prezes John G. Roberts, Jr., Samuel A. Alito, Antonin Scalia i Clarence Thomas), prawdopodobnie dołączy do nich także Anthony M. Kennedy, a nie jest wykluczone poparcie umiarkowanego sędziego Stephena G. Breyera. Nie wydaje się prawdopodobne, żeby ten stan rzeczy uległ zmianie.

Opinia komentatorów jest dość zgodna, że sąd uzna osobiste prawo do posiadania broni, być może z pewnymi koncesjami (w formie testu, jaka broń może a jaka nie może być dopuszczona lub uznania kompetencji Kongresu do regulowania tej kwestii w ograniczonym zakresie).

Lyle Dennistion w swojej analizie zwraca uwagę na kilka ważnych kwestii, szeroko dyskutowanych wcześniej, a niemal całkowicie przemilczanych przez sędziów i strony. Pierwszą z nich jest zapasowy argument przedstawicieli Dystryktu Kolumbii, polegający na tym, że Druga Poprawka zwyczajnie nie ma zastosowania do Dystryktu jako miasta federalnego. Nie podniesiony został też problem, czy uznanie przez Sąd Najwyższy, że Druga Poprawka gwarantuje osobiste prawo do posiadania i noszenia broni, będzie rodziło konsekwencje dla regulacji stanowych i lokalnych (a nie tylko na poziomie federalnym - trzeba mieć na uwadze, że DC jest miastem federalnym).

Specyficzną cechą przesłuchania przed Sądem Najwyższym jest to, że nie ma ono większego znaczenia dla toku sprawy - jak zauważa Olin Kerr na blogu Volokh Conspiracy - adwokaci stron mogliby równie dobrze czytać książkę telefoniczną przez pół godziny, gdyż oczywiste jest, że sędziowie od wielu tygodni (jeśli nie miesięcy) rozważają wszystkie argumenty i doszli już do wniosków, których w ciągu godziny podważyć nie sposób.

Więcej informacji:

• http://www.scotuswiki.com/index.php?title=DC_v._Heller
• http://www.barczentewicz.com/prawo/usa/scotus/district-of-columbia-v-heller-ii-i-historia-ii-poprawki/
• http://www.barczentewicz.com/prawo/usa/scotus/dc-v-heller/
• http://www.scotusblog.com/wp/uncategorized/analysis-historys-lessons-and-gun-rights/

Od czasu kiedy pisałem o sprawie District of Columbia v. Heller pojawiły się nowe amicus curiae briefs (wyjaśnienie tego terminu zawarte jest w poprzednim tekście), a także kilka ciekawych analiz. Poznanie argumentacji stron może być szczególnie przydatne z powodu zaplanowanego na przyszły wtorek (godzina 10:00 EST) przesłuchania. W tym krótkim tekście chciałbym się skupić na argumentach historycznych podnoszonych przez strony.

Bardzo duże znaczenie dla tej sprawy ma argumentacja historyczna, podnoszona szczególnie przez prawników stojÄ…cych na stanowisku “oryginalistycznym” (originalism), czyli zwolenników statycznej wykÅ‚adni Konstytucji (poszukiwania znaczenia nadanego przepisowi przez historycznego ustawodawcÄ™ - w przeciwieÅ„stwie do “tekstualistów”, zwolenników wykÅ‚adni dynamicznej - wedÅ‚ug współczesnego znaczenia tekstu).

Autorem redakcji drugiej poprawki do Konstytucji jest James Madison. DokonaÅ‚ on kompilacji kilku propozycji, które w tej materii siÄ™ pojawiÅ‚y. Jak pisze Lyle Denniston, jedna z nich zawieraÅ‚a sÅ‚owa “ludzie majÄ… prawo do posiadania i noszenia broni” wraz z frazÄ… “dobrze zorganizowana milicja (…) wyszkolona w używaniu broni jest wÅ‚aÅ›ciwÄ…, naturalnÄ… i bezpiecznÄ… ochronÄ… wolnego paÅ„stwa”. Inna proponowaÅ‚a, by zapewnić każdemu, kto z przyczyn religijnych nie chce posÅ‚ugiwać siÄ™ broniÄ…, by mógÅ‚ on zapÅ‚acić komuÅ› innemu “by nosiÅ‚ broÅ„ w jego zastÄ™pstwie”.

Pierwotna redakcja Madisona miała treść:

Prawo ludzi do posiadania i noszenia broni nie może być naruszone; dobrze zorganizowana milicja jest niezbędna dla bezpieczeństwa wolnego państwa: ale żadna osoba, której religia nie zezwala na noszenie broni, nie może być zmuszana do osobistej służby wojskowej.

Ostatecznie, przyjęto poprawkę o treści:

Dobrze zorganizowana milicja jest niezbędna dla bezpieczeństwa wolnego państwa; prawo ludzi do posiadania i noszenia broni nie może być naruszone.

Przedstawiciele Dystryktu Kolumbii argumentują oczywiście, że intencją Madisona było zapewnienie odpowiedniej obrony państwa, a więc cel ściśle militarny. Założona w 1992 r. grupa profesorów prawa Academics for the Second Amendment dowodzi przeciwnie, że Madison chciał określenia praw podstawowych (fundamental rights), a nie potrzeb (needs) państwa. Denniston konkluduje, że obie strony, zgodnie z prawniczym zwyczajem, traktują historię na tyle wybiórczo, by konkluzje wspierały ich stanowisko w sporze.

Drugim historycznym argumentem obu stron jest powoÅ‚anie siÄ™ na tradycjÄ™ (resp. jej brak) uznawania prawa do noszenia broni w systemie brytyjskim. Chodzi głównie o ChwalebnÄ… RewolucjÄ™ (The Glorious Revolution) i Bill of Rights z 1688 r., który w Artykule VII stanowi, że protestanci majÄ… prawo do posiadania “broni w celu swojej obrony, odpowiedniej do ich stanu i w ramach ustanowionych przez prawo”.

Historycy konstytucjonalizmu, wspierający Dystrykt Kolumbii, odczytują ten przepis jako odpowiedź na potrzebę zabezpieczenia populacji protestanckiej i całej Anglii przed restoracją katolicyzmu, a także - że artykuł ten był jedynie częścią większego ruchu na rzecz supremacji parlamentu.

Z drugiej strony, w amicus brief zÅ‚ożonym przez Cato Institute, profesor historii prawa z George Mason Law School, Joyce Lee Malcolm dowodzi: “Ten artykuÅ‚ ustanowiÅ‚ osobiste prawo (personal right. (…) Ani ten artykuÅ‚ ani żadne z oskarżeÅ„ [wobec króla Jakuba II] nie Å‚Ä…czyÅ‚o posiadania broni ze sÅ‚użbÄ… w milicji (…).” Malcolm konkluduje: “przez przyjÄ™cie Drugiej Poprawki, Amerykanie odziedziczyli szeroko aplikowalne i solidne osobiste prawo (individual right).”

Trzecim argumentem historycznym jest odwołanie się do organów stosujących prawo, szczególnie - Sądu Najwyższego i Departamentu Sprawiedliwości. Wśród samych przedstawicieli tej drugiej instytucji panuje niezgoda, co do tradycji uznawania (resp. nie uznawania) individual right, o którym mowa.

OdnoÅ›nie SÄ…du Najwyższego, podnoszone jest jedno z najciekawszych moim zdaniem (przynajmniej z punktu widzenia teorii prawa) zagadnieÅ„, a mianowicie - pojÄ™cie silence speaks lub eloquence in silence. Strona rzÄ…dowa podnosi, że przez “dekady milczenia” SÄ…d Najwyższy zobligowaÅ‚ siÄ™ do zwrócenia wiÄ™kszej uwagi na legislacjÄ™ Kongresu (która nb. ich zdaniem ogranicza znacznie prawo do posiadania broni). Z drugiej strony, wiÄ™kszość senacka razem z wiÄ™kszoÅ›ciÄ… kongresmenów i przewodniczÄ…cym Senatu (czyli wiceprezydentem USA) w swoim briefie (o którym już zreszta pisaÅ‚em) wskazuje caÅ‚kowicie przeciwnÄ… interpretacjÄ™ legislacji Kongresu (wydaje siÄ™ jednak, że również uważajÄ…c SÄ…d Najwyższy za zwiÄ…zany w pewnym sensie tÄ… tradycjÄ…).

Więcej informacji:

• http://www.scotuswiki.com/index.php?title=DC_v._Heller
• http://www.barczentewicz.com/prawo/usa/scotus/dc-v-heller/
• http://www.scotusblog.com/wp/uncategorized/analysis-historys-lessons-and-gun-rights/

Jako Conference Executive pozwalam sobie zaprosić wszystkich zainteresowanych na Libertarian International 2008 Spring Conference, która odbędzie się w Warszawie w dniach 28-29 czerwca 2008. Więcej informacji znajduje się na stronie: http://warsaw2008.libertarian.co.uk/.

Dear Friends of Liberty,

Libertarian International is the largest network of freedom-loving individuals in Europe. A network, not an organisation. Our members fight for their ideas and valued causes in their respective countries and transnationally. Two high points of the year, however, are our spring and autumn conferences when we catch up with foreign friends, meet new ones, recharge our moral batteries and draw inspiration from speakers at the cutting edge of libertarian philosophy.

You are invited to the Libertarian International 2008 Spring Conference, to be held on 28-29 June in Warsaw. Expect a memorable event. We will be introducing the new generation of libertarian thinkers — young, exciting, never-heard-before students and scholars, exploring radical ideas, pushing the boundaries to the point of controversy, and who will change libertarian conversation forever.

Don’t miss it. Be the first to discover our leading lights of tomorrow.

Christian Michel
President, Libertarian International

Mikołaj Barczentewicz
Conference Executive